სასკ-ის 29-ე მუხლით გათვალისწინებული უფლების დაცვის დროებითი საშუალება

 

        

სარჩევი:

1.უფლების დაცვის დროებითი საშუალება. 1

2. სასკ-ის 29-ე მუხლით განსაზღვრული „უფლების დაცვის’’ „დროებითი საშუალება’’ 2

2.1.1. სადავო „ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის’’  მოქმედების შეჩერების მომენტი. 2

2.1.2 „საფუძვლები’’ რომლებითაც გასაჩივრებული ინდაქტის მოქმედება -„არ ჩერდება’’   [სასკ-ის 29-ე მუხლის მე-2 ნაწილი ]  ან „ჩერდება’’ სასკ-ის 29-ე მუხლის მე-3 ნაწილი  ]  სასამართლოს გადაწყვეტილების გამოტანანდე. 3

2.1.3 სასკ-ის 29-ე მუხლის „სხვა ‘’ ნაწილების  მიმოხილვა. 4

 

 

1.უფლების დაცვის დროებითი საშუალება

 

·        საქარტველოს კონსტიტუციის 42-ე მუხლით  გარანტირებულია- „უფლების’’ „ სასამართლო წესით დაცვა’’,რაც გულისხმობს დარღვეული „უფლების აღდგენას’’,

·        „უფლების აღდგენა’’  მიიღწევა“უფლების დაცვის საშუალების’’ გამოყენებით.

ხ

·        „უფლების დაცვის’’ „ დროებითი საშუალებები’’ კი  უზრუნველყოფს  „არსებული მდგომარეობის’’ – „შენარჩუნებას’’[განსახილველ  დავაზე „საბოლოო გადაწყვეტილების’’ მიღებამდე]

 ,ან იმგვარად „შეცვლას’’ ,რომ  სასამართლოს  მიერ გამოტანილი  „გადაწყვეტილება’’  „აღსრულებადი’’ იყოს.

ხ

·        სასკ-ი [ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსი] იძლევა „უფლების დაცვის დროებითი საშუალებების’’ სისტემას

·         „უფლების დაცვის დროებითი საშუალებების ‘’ სისტემა დაკავშირებულია „ადმინისტრაციული სარჩელის’’   -„სახეებთან’’

·        თუ სარჩელის „დასაშვები’’ სახეა : სარჩელი“აქტის ბათილდ  ცნობის მოთხოვნით’’[ანუ სასკ-ის 22-ე მუხლის  სარჩელი],მაშინ  „უფლების დროებითი დაცვა’’ ხორციელდება სასკ-ის 29-ე მუხლის შესაბამისად.[ეს დაიმახსოვრე]

·        ხოლო  სასკ-ის  23-ე და 24-ე  მუხლების  სარჩელებისათვის გათვალისწინებულია სასკ-ის 31- მუხლში მოცემული „უფლების დროებითი დაცვის ’’ საშუალება.

 

 

ხ

2. სასკ-ის 29-ე მუხლით განსაზღვრული „უფლების დაცვის’’ „დროებითი საშუალება’’

 

·        სასკი-ს 22-ე მუხლითგანსაზღვრული სარჩელის „მიზანია’’ : გამოცემული “ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის’’ ბათილად  ცნობა

·        ამ „სახის’’  სარჩელზე სასამართლოს მიერ „გადაყვეტილების’’ გამოტანამდე  აუცილებელია[!] –„დამატებითი ღონისძიების’’ გატარება,რათა  არ მოხდეს ამ “სადავო აქტის’’ „აღსრულება’’,რადგან ეს აზრს დაუკარგავს დავას სასამართლოში ,რამდენადაც   „სადავო აქტის’’ აღსრულების შემდეგ გამოტანილი სასამართლოს „გადაწყვეტილება’’ აღარ იქნება „აღსრულებადი’’.

ხ

·        სასკ-ის  29-ე მუხლით განსზღვრულია  ასეთი „დამატებითი ღონისძიება’[ანუ„უფლების დაცვის’’ „დროებითი საშუალება] და ეს არის „გასაჩივრებული „ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის  მოქმედების შეჩერება’’[!][ეს დაიმახსოვრე]

ხ

·        „გასაჩივრებული აქტის მოქმედების შეჩერების’’ მიზანია :“აქტის გამოცემამდე’’ არსებული მდგომარეობის შენარჩუნება იქმდე ,ვიდრე   სასამართლო არ გამოიტანს თავის „გადაწყვეტილებას’’ ამ გასაჩივრებული აქტის თაობაზე. 

 

2.1.1. სადავო „ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის’’  მოქმედების შეჩერების მომენტი.

 

·        მაგრამ პრობლემურია იმ საკითხის გარკვევა,თუ  მაინც ზუსტად  „როდიდან’’  უნდა „შეჩერდეს’’ სადავო „ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის’’   მოქმედება.

ზ

·        სასკ-ის 29-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის  თანახმად: „22-ე მუხლით გათვალისწინებული სარჩელის „მიღება“ სასამართლოს მიერ  აჩერებს[!] გასაჩივრებული ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის[ინდაქტის] მოქმედებას’’

 

   მუხლი 29. გასაჩივრებული ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის

     მოქმედების შეჩერება

 

1.[22-ე მუხლით გათვალისწინებული ] სარჩელის მიღება სასამართლოში აჩერებს გასაჩივრებული ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მოქმედებას.

 

ხ

·        სასამართლოს მიერ „სარჩელის მიღება’’  ორი  სტადიისგან შედგება:

ა) „სარჩელის რეგისტრაცია’’ და ბ)  „სარჩელის დასაშვებობის’’  პირობების შემოწმება.

 

თუ სარჩელის  „დასაშვებობის შემოწმების’’ დაწყებას  მივიჩნევთ  სადავო აქტის მოქმედების „შეჩერების  მომენტად ,ეს თავიდან აგვაცილებს „დაუშვებელი სარჩელით’’ გამოწვეულ უარყოფით შედეგებს

 

მაგრამ  თუ“სარჩელის რეგისტრაციის’’  მომენტი  გახდება “ სადავო აქტის შეჩერების’’ ათვლის წერტილი  ეს შესაძლებლობას მოგვცემს „უფლების დაცვა’   იყოს  „უფრო სწრაფი და ეფექტიანი’’

 

·        დაიმახსოვრე „სასამართლოს მიერ 22-ე მუხლით გატვალისწინებული სარჩელის „მიღებისას’’ [ანუ „რეგისტრაციის’’ ან „დასაშვებობის შემოწმების’’ დაწყების მომენტიდან ]   „სადავო აქტის მოქმედება’’ ჩერდება ავტომატურად[!][ეს დაიმახსოვრე]

 

[„ავტომატურად’’ ნისნავს,რომ  სადავო აქტის მოქმედების „შეჩერება’’ არ არის დამოკიდებული მოსამართლეს  ცალკე გადაწყვეტილებაზე]

ხ

 

2.1.2 „საფუძვლები’’ რომლებითაც გასაჩივრებული ინდაქტის მოქმედება -„არ ჩერდება’’   [სასკ-ის 29-ე მუხლის მე-2 ნაწილი ]  ან „ჩერდება’’ სასკ-ის 29-ე მუხლის მე-3 ნაწილი  ]  სასამართლოს გადაწყვეტილების გამოტანანდე.

 

 

ა) სასკ-ის 29-ე მუხლის მე-2 ნაწილი განსაზღვრავს იმ „საფუძვლებს’’,როდესაც „ინდივიდუალურ -სამართლებრივი აქტის’’[ინდაქტის] მოქმედება არ ჩერდება:

 

ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის[ინდაქტის]  მოქმედება არ შეჩერდება, თუ:

 

ა) [ინდაქტი] დაკავშირებულია სახელმწიფო ან ადგილობრივი გადასახადების, მოსაკრებლების ან სხვა გადასახდელების გადახდასთან;

 

ბ) [იმდაქტის] აღსრულების გადადება გამოიწვევს მნიშვნელოვან მატერიალურ ზიანს, ან მნიშვნელოვან საფრთხეს შეუქმნის საზოგადოებრივ წესრიგს ან უსაფრთხოებას;

 

გ)[ინდაქტი]  გამოცემულია შესაბამისი კანონის საფუძველზე გამოცხადებული საგანგებო ან საომარი მდგომარეობის დროს;

 

დ) ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ მიღებულია წერილობითი დასაბუთებული გადაწყვეტილება[ინდაქტის] დაუყოვნებელი აღსრულების შესახებ, თუ არსებობს გადაუდებელი აღსრულების აუცილებლობა;

 

ე) ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი  ა)[უკვე] აღსრულებულია ან ბ)[ინდაქტი] წარმოადგენს აღმჭურველ აქტს და მისი შეჩერება მნიშვნელოვან ზიანს მიაყენებს სხვა პირის კანონიერ უფლებას ან ინტერესს;

 

ვ) თუ ეს [ანუ ინდაქტის არ შეჩერება] გათვალისწინებულია კანონით.

 

·        მაგრამ ამ „საფუძვლების ‘’ არსებობა სრულებიტაც არ ნიშნავს „გასაჩივრებული  აინდაქტის’’ ავტომატურად „არ შეჩერებას’’

·        არამედ, მხოლოდ იმასმ ერთ-ერთი ამ „საფუძვლის ‘’ არსებობა შეიძლება გახდეს სასამართლოში „გადაწყვეტილების’’ მიღების საფუძველი,რომ: „გასაჩივრებული  ინდაქტი’’ –„არ შეჩერდეს’

ხხხხხხხხხხხხხხხხხხ

ბ) სასკ-ის 29-ე მუხლის მე-3 ნაწილი  კი განსაზღვრავს იმ „საფუძვლებს’’,როდესაც „ინდივიდუალურ -სამართლებრივი აქტის’’[ინდაქტის] მოქმედება  ჩერდება სასამართლოს გადაწყვეტილების გამოტანანდე.

 

·        ყურადღება:  29-ე მუხლის მე-2 ნაწილში ჩამოთვლილ შემთხვევებში,მხარის „შუამდგომლობით’’ ,სასამართლოს  უფლება აქვს,შეაჩეროს  სადავო „ინდაქტის’’ ან მისი „ნაწილის’’ მოქმედება თუ :

 

ა) არსებოს  დასაბუთებული ეჭვი „ინდაქტის’’ „კანონიერების’’ თაობაზე ,

 

ან

 

 ბ) თუ მისი[ამ ინდაქტის ან მისი ნაწილის ]  გადაუდებელი აღსრულება[ანუ არ შეჩერება] არსებით ზიანს აყენებს მხარეს ან შეუძლებელს ხდის  მხარის კანონიერი „უფლების’’ ან „ინტერესის’’ დაცვას.

 

2.1.3 სასკ-ის 29-ე მუხლის „სხვა ‘’ ნაწილების  მიმოხილვა

 

·        სასამართლო უფლებამოსილია განსაზღვროს ინდაქტის  [ან მისი ნაწილის] მოქმედების შეჩერების ვადა.[სასკ.-ის 29 ე მუხ. ნაწ. 3 ბოლო წინადადება ]

 

ხ

·        მხარეს, ასევე შეუძლია, სასამართლოს მიმართოს „შუამდგომლობით’’ :

 

“ გააუქმოს ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის[ინდაქტის]  ან მისი ნაწილის „ავტომატური შეჩერება’’ , რადგან არსებობს „ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის’’[ინდაქტის]  ან „მისი ნაწილის’’ გადაუდებელი აღსრულების აუცილებლობა,

 

·        ინდაქტის  ან მისი ნაწილის აღსრულების „გადაუდებელი აუცილებლობა’’ კი გამოწვეულია იმით  რომ ინდაქტის „ავტომატური შეჩერებით’’ მოსარჩელეს მნიშვნელოვანი (არსებითი) ზიანი  ადგება  ან  იზღუდება მისი  კანონიერ უფლება ან ინტერესი..[სასკ.-ის 29 ე მუხ. ნაწ. 4]

 

ხ

·        ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის[ინდაქტის]  მოქმედების შეჩერების შესახებ მხარის „შუამდგომლობა“  სასამართლოში შეიძლება წარდგენილ იქნეს სარჩელის აღძვრამდეც.

·        ოღონდ ,ასეთი შემთხვევის დროს მხარის „შუამდგომლობაში ’’ უნდა გამოჩნდეს,რომ სარჩელი“ინდაქტის ბათილდ  ცნობის შესახებ ’’[22-ე მუხ]   ამ მხარის  „უფლების დაცვის’’ საშუალებაა და რომ  ასეთი სარჩელი წარდგენილი ,რომ ყოფილიყო  სათანადო შემოწმების შემდეგ  „დასაშვები ‘’ იქნებოდა[!] [სასკ.-ის 29 ე მუხ. ნაწ. 5]

ხ

·        ასეთი „შუამდგომლობის’’  წარდგენის შემდეგ ,სასამართლო „გადაწყვეტილებას’’ “სადავო ინდაქაქტის მოქმედების შეჩერების შესახებ’’  იღებს  სამი[3] დღის ვადაში და ერთი[1] დღის ვადაში უგზავნის მხარეებს [სასკ.-ის 29 ე მუხ. ნაწ. 6]

·        ხოლო ინდაქტის მოქმედების „შეჩერება’’ ხდება  სასამართლოში სარჩელის“ინდაქტის ბათილდ  ცნობის შესახებ ’’ წარდგენამდე

ხ

·        მაგრამ თუ  მოხდა იეს,რომ „შესაჩერებული“ ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი[ინდაქტი]  [უკვე]  აღსრულებულია, სასამართლოს შეუძლია[უფლება აქვს]  გააუქმოს „ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის“ აღსრულებასთან  დაკავშირებით  ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება[სასკ.-ის 29 ე მუხ. ნაწ. 7]

ხ

·        შესაძლებელია  29-ე მუხლით განსაზღვრული „უფლების დაცვის’’ „დროებითი საშუალების’’[ ანუ „აქტის’’ მოქმედების შეჩერების]  გამოყენება“ნორმატიული ადმინისტრაციულ -სამართლებრივი აქტის’’ [„ნორმაქტის’’]მიმართაც

·        თავისებურება მდგომარეობს იმასი,რომ „ნორმაქტის’’ „გასაჩივრება’’  და სარჩელის „მიღება’’ არ იწვევს ამ სადავო „ნორმაქტის’’- „ავტომატურ’’„შეჩერებას’’[როგორც ეს ხდება „ინდაქტის’’ შემთხვევაში]

·        სასამართლო  მხოლოდ მხარის „შუამდგომლობის’’ საფუძველზე იღებს „გადაწყვეტილებას’’“ნორმაქტის~~ მოქმედების შეჩერების თაობაზე.[ ა)თუ არსებობს დასაბუთებული ეჭვი ამ აქტის „კანონიერების ‘’ თაობაზე ,ან ბ)თუ მისი გადაუდებელი აღსრულებით პირს მიადგება არსებითი ზიანი,ან გ)შეუძლებელი გახდება პირის კანონიერი უფლების და ინტერესის დაცვა]

ხ

·        „ახლად აღმოჩენილი გარემოების არსებობისას“  კი სასამართლო უფლებამოსილია მხარის „შუამდგომლობის’’ საფუძველზე შეცვალოს ან გააუქმოს განჩინება „ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მოქმედების შეჩერების შესახებ“.[სასკ.-ის 29 ე მუხ. ნაწ. 8]

 

ხ

·        „ადმინისტრაციულ-სამარტლებროვი აქტის’’ „შეჩერებასთან“ დაკავშირებთ გამოტანილ „სასამართლო განჩინებაზე’’ „დაიშვება’’ „კერძო საჩივარი’’ [სასკ.-ის 29 ე მუხ. ნაწ. 9]